Haarlem, 1961. Ditte is 16 en moet voor school een opdracht maken. In duo moeten ze interviews afnemen over de Tweede Wereldoorlog. Net op dat moment vindt het Eichmann-proces plaats. Ditte wordt gekoppeld aan Rivka, een Joods meisje in de klas. Ditte wil haar moeder Nora interviewen, maar die laat niets los over haar oorlogsverleden. Over haar biologische vader weet Ditte niets. Moeder zwijgt hierover in alle talen. Ditte gaat dan maar zelf op onderzoek uit. Ze ontdekt een schokkende waarheid, die haar hele wereld op zijn kop zet. Wat betekent dit voor de relatie met haar moeder en met haar stiefvader? Komt haar vriendschap met Rivka in gevaar?
Haarlem, 1943. De oorlog woedt volop. Nora is 16 en ze wil ontsnappen aan de zwaarte van de oorlog. Ze helpt haar broer die verzetsstrijder is. Tijdens één van haar opdrachten ontmoet ze Dieter, een Duitse soldaat. Ze wordt tot over haar oren verliefd. Maar een echt happy end is niet voor hen weggelegd. De geallieerden verdrijven de Duitsers en Nora moet plots haar eigen boontjes doppen.
Wat is goed en wat is fout? Dit is de rode draad doorheen deze roman. Is de overrompelende liefde van Nora voor een ‘vijandelijk’ soldaat fout? Is Ditte verantwoordelijk voor de foute keuze die haar vader maakte in het verleden? Het antwoord kan nooit zwart-wit zijn, als je kijkt naar de omstandigheden waarin dingen gebeuren.
De prille verliefdheid van Nora wordt beschreven zonder de gruwelen van de oorlog uit de weg te gaan. Toch wordt het boek nooit gruwelijk of tenen krullend. De waarheid is hard: Nora zal boeten voor deze liefde en ook de volgende generatie komt hier niet ongeschonden mee weg.
Wilma Geldof schreef deze oorlogsroman met veel mildheid. Ze wisselt steeds van vertelperspectief, waardoor de lezer nog harder gaat meeleven met beide hoofdpersonages. Die perspectiefwissel geeft ons meteen een genuanceerde kijk op de gevolgen van keuzes die in oorlogstijd worden gemaakt. Ook de beeldende en vlotte schrijfstijl wekt de empathie van de lezer op. Zo slaagt ze erin om op pagina 100 in een paar zinnen de voortdurende gewetensstrijd van Nora te beschrijven. In het fragment heeft Nora een pril vermoeden van haar zwangerschap en zag ze net een joods gezin oppakken door de Duitsers: “ O god, als ma erachter kwam. Haar jongste dochter, haar lieveling… Nora duwde haar vuisten in haar onderbuik. O god. Ze wilde huilen. Om zichzelf en om die vrouw en dat meisje. Het waren toch de moffen geweest? Niet Dieter! Niet zij! Ze kende Dieter toch? De hoge piefen, dié waren erg. Dieter was hier niet schuldig aan.”
Doorheen het verhaal wordt een deel van de geschiedenis van WOII verteld. De auteur deed hiervoor het nodige opzoekwerk en ging niet over één nacht ijs. Hierdoor krijgt de lezer een realistisch beeld van de laatste oorlogsjaren en de repressie die erop volgde. Dit is geen gemakkelijk of vrolijk boek, maar zeker eentje dat aan je ribben blijft plakken. Een aanrader!
Lut Vanderaspoilden