Kinderen zijn vraagstaarten. Gelukkig maar. En vanaf een jaar of negen worden de meeste ook weetgierige wijsneusjes, al kunnen ook jongere kinderen al veel informatie opdoen door afbeeldingen. Daar speelt De grote kinderencyclopedie op in. Grote troeven zijn de doordachte vormgeving, de oogverblindende illustraties en de helder verwoorde tekstblokken. Voor die vormgeving en illustraties staat de Britse uitgever Dorling Kindersley al generaties lang garant. Maar bij deze uitgave bij Lannoo mag zeker ook de rol van vertaler en boekverzorger Jet Zegers niet onderschat worden.
Het boek is ingedeeld in zes delen: De ruimte, De aarde, Wereld vol leven (planten en dieren), Geschiedenis, Wetenschap en Je lichaam. De hoofdstukjes binnen die delen beslaan telkens een dubbele pagina en beantwoorden in woord en beeld een vraag van kinderen: Hoe snel zijn raketten? Is er leven op Mars? Wat is bliksem? Waarom wordt de aarde warmer? Hoe vliegen vogels? Wat is een regenwoud? Aten dinosauriërs mensen? Wat was een gladiator? Waardoor rijdt een auto? Kunnen computers denken? Waarom krijg ik honger? Of Hoe ontstaat een pandemie?
Geloof me, uit de antwoorden op die vragen kunnen niet alleen kinderen, maar ook volwassenen geregeld nog wat leren. Dat komt zowel door de verhelderende illustraties als door de heldere tekst.
De bladspiegels is dynamisch, waardoor die telkens weer de aandacht trekt. Meestal staat een grote foto of tekening centraal, met daarrond kleinere illustraties en tekstkadertjes. Soms moet je het boek kantelen, om een dubbele pagina in de hoogte te kunnen bekijken, bijvoorbeeld de foto van een opstijgende raket. Telkens weer wordt je aandacht gezogen naar haarscherpe foto’s (bijvoorbeeld van een vogelspin) of intrigerende dwarsdoorsnedes (bijvoorbeeld van het Parthenon in Athene, een oog, een onderzeeër of een robot). Soms zie je nauwelijks het verschil tussen een foto uit de realiteit of een hyperrealistische tekening. De korte teksten maken de informatie uiterst behapbaar.
Natuurlijk is de informatie beperkt en selectief, je krijgt hoogstens een zevental tekstblokjes per vraag te lezen. Bij de Azteken bijvoorbeeld kom je te weten wanneer ze regeerden, hoe hun belangrijkste tempels heten en waar die staan en aan welke goden ze gewijd waren. Je krijgt ook een kaartje met de gebieden van Azteken, Inca’s en Maya’s, maar niets bijvoorbeeld over hun kennis van de sterren, hun dagelijkse leven of hoe hun offerrituelen verliepen. Een interessant extraatje vormt het kadertje bij elk onderwerp met drie quizvragen om te testen wat je onthouden hebt. Het boek sluit af met de antwoorden op de quizvragen, een uitvoerig register en een dankwoord (met bronvermeldingen).
Waarom. De grote kinderencyclopedie is opnieuw een oogverblindend kijk- en leesboek voor weetgierige kinderen en hun (groot)ouders.
Jan Van Coillie