Peter woont alleen met zijn vader nadat hij enkele jaren geleden zijn moeder verloor bij een ongeval. Enkele weken na haar dood vond hij echter een vossenjong, Pax en hij zijn sindsdien onafscheidelijk. Maar de oorlog dreigt, en Peters vader gaat in dienst bij het leger. Daardoor moet Peter voorlopig bij zijn opa gaan wonen, en daar kan Pax niet mee naar toe. Dus moet Peter Pax vrijlaten in het wild. Maar eens ze gescheiden zijn, voelt Peter aan dat het fout was om Pax aan zijn lot over te laten. Hij besluit om naar hem op zoek te gaan, 450 kilometer ver.
De poging om elkaar terug te vinden, wordt vanuit hun twee standpunten verteld. Hun hoofdstukken worden aangegeven met een vossenkop of een kinderhoofd. De hoofdstukken van Pax zijn heel bijzonder. Zijn eerste hoofdstuk start in de auto, onderweg naar de plek waar Peter hem achter zal laten. Pax weet dat natuurlijk nog niet, maar vangt met zijn verschillende zintuigen wel op dat er iets aan de hand is. Je beleeft het allemaal vanuit zijn standpunt, wat je ook meteen emotioneel bij hun afscheid betrekt. Je voelt de groeiende onrust bij Pax, de blijdschap dat ze een spelletje spelen en het ongeloof als hij Peter plots niet meer kan vinden: ‘Hij zag geen teken van de jongen. De vos voelde een bezorgde rilling over zijn rug en huiverde. Hij liet het speeltje vallen en blafte. Er kwam geen antwoord. (…) Als dit een nieuw spelletje was, vond hij het niet leuk.’ (13)
De band tussen de jongen en de vos gaat heel diep. Zo voelt Peter op bepaalde momenten dat Pax geen honger heeft en nog in leven is: ‘En toen kreeg hij het merkwaardige gevoel dat de vos geen honger had – dat Pax vanavond eten in zijn buik had.’ (116) terwijl Pax op zijn beurt het verdriet van zijn mens kan ruiken: ‘Die [geur] hing ergens tussen een groot verdriet en een heftig verlangen naar iets wat Pax nooit zou kunnen definiëren.’ (118)
Ze zijn allebei hun familie verloren en hebben troost bij elkaar gevonden en daardoor elkaar als het ware als hun familie geadopteerd. Pax is ook heel loyaal aan zijn baasje. Wanneer hij op zijn tocht andere vossen ontmoet, zijn die wantrouwig omdat hij nog naar mensen ruikt, en ze allemaal slechte ervaringen met mensen hebben. Toch blijft Pax Peter keer op keer dapper verdedigen en erop hameren dat hij anders is.
Wanneer Peter onderweg valt en zijn voet bezeert, heeft hij hulp nodig om zijn zoektocht verder te zetten. In het bos ontmoet hij Vola, die teruggetrokken in het huis van haar grootvader woont, nadat ze uit de oorlog is teruggekeerd. Hoewel hij haar eerst maar raar vindt, leert hij van haar ook belangrijke zaken: dat je intuïtie volgen ook een keuze is, en eentje die je ook echt mag maken. Zij staat voor vrijheid, waarheid en eigen keuzes maken. Ze helpt hem ook om zijn doel te bereiken, door bijvoorbeeld zijn voet te gipsen en krukken voor hem te maken.
Een terugkerend thema is alleen of eenzaam zijn. Terwijl Pax en Peter door verlies alleen zijn, is het bij Vola een bewuste keuze. Er is een afstand tussen Peter en zijn vader, en een nog grotere afstand met zijn grootvader. Alleen Pax zou voor zijn mens door het vuur gaan. Je kan als lezer niet anders dan blij zijn dat Peter toch nog iemand heeft en er niet helemaal alleen voor staat, wat de scheiding van Pax alleen nog pijnlijker maakt. Ook Peter vertelt zijn verhaal met een soort afstand, alsof hij er staat naar te kijken in plaats van dat het hemzelf overkomt. Dat maakt de boodschap die erin zit, soms nog moeilijker om te dragen: ‘Peter verstijfde. Op een toevallige aanrakingen na, (…) had niemand hem meer aangeraakt sinds zijn moeder was gestorven.’ (111) De boodschap hier wordt bijna terloops meegegeven, maar komt aan als een mokerslag.
Vogels zijn ook niet toevallig een terugkerend thema in het verhaal. Pax vertelt heel duidelijk hoeveel bewondering hij voor vogels heeft: ‘Uren en uren had hij vanuit zijn kooi naar vogels gekeken. (…) De vrijheid van het vliegen fascineerde hem altijd. ‘ (13) Een vogel, Roc, duikt ook op in het verhaal van Sinbad, wat Vola heeft gered uit de zakken van haar slachtoffer uit de oorlog. Ze wil het verhaal tot leven brengen als een soort eerbetoon, dus heeft ze grote marionetten gemaakt. Het spelen van dat verhaal voor Vola is haar derde voorwaarde voor Peter volgens haar klaar is om te vertrekken. Maar uiteindelijk brengt hij op het toneel het verhaal van Vola tot leven, niet Sinbad. Het toneeltje is zijn bedanking voor haar hulp. Hij wil haar ook vleugels geven, vrij laten zijn, laten zien dat het niet nodig is dat ze zich daar in het bos opsluit. Het toneelstukje biedt Vola een manier om haar trauma te verwerken.
Het verhaal van de zoektocht van Peter naar Pax is duidelijk een ‘coming of age’ verhaal. In het huis bij Vola, wanneer zijn voet moet helen en hij moet aansterken voor de verdere tocht, laat hij het kinderlijke achter zich. Ze leert hem nadenken over de wereld, en over zichzelf. Hij leert er op zichzelf te vertrouwen. Ze helpen elkaar uiteindelijk ook hun problemen te verwerken. Het is een verhaal over opgroeien, volwassen worden, en doorzetten na tegenslag. Van een jongen en een dier die er onvoorwaardelijk voor elkaar zijn en niet zonder elkaar kunnen, die hemel en aarde bewegen om terug bij elkaar te zijn. Die beseffen dat ze elkaars familie zijn geworden, nadat hun beide families er niet (meer) zijn.
De band tussen Pax en Peter is zo diep en speciaal, prachtig om te lezen. Hoe ze allebei gedreven worden om de ander terug te vinden, en hoe ver ze daarvoor willen (en moeten) gaan. De band tussen Peter en Vola wordt op die paar weken minstens even diep, waarbij ze zelfs even in de rol van moederfiguur stapt, waar hij zo hard nood aan heeft. Voordien loopt Peter verloren, maar Pax en Vola geven richting aan zijn leven. Hij leert voor zichzelf op te komen en zijn eigen beslissingen te nemen, zijn toekomst zelf in eigen handen te nemen.
Barbara Artoos