In de sterren geschreven

  • Auteur:
  • Illustrator: Andy Wilx
  • Aantal pagina's: 96
  • Lemniscaat
  • 2019

Onze recensie

Meestal dienen we eerst eens te kamperen op  een zuiderse bestemming om erachter te komen welk fantastisch schouwspel er zich elke nacht afspeelt boven onze hoofden. In ons door lichtvervuiling geteisterde Vlaanderen zien we slechts een handvol sterren. Geef je je ogen een half uurtje de tijd om aan het duister te wennen (naast je tentje in de Cévennes), dan ga je er al gauw vele  duizenden zien.

Wie deze overweldigende ervaring kent, maakt zich al gauw ook de bedenking dat alle volkeren ter wereld vroeger elke nacht opnieuw zeer vertrouwd moeten geweest zijn met dit fonkelende lichtspektakel. De menselijke neiging figuren te zien in een reeks van punten (connecting the dots!) of nevelvlekken (denk aan de Rorschachtest) gaf aanleiding tot het onderscheiden van sterrenbeelden. Aan deze (vaak antropomorfe) vorm van illusie of pareidolie hebben we de hardnekkig overeind blijvende astrologie te danken…en talloze mythen en verhalen die in  alle windstreken van generatie tot generatie werden doorverteld.

De zeer productieve Brits-Indische jeugdschrijfster Anita Ganeri (bij ons o.a. gekend van de vele deeltjes in de ‘Dieren in beeld ‘-serie en de ‘Grip op grammatica’-serie) verzamelde 23 van zulke verhalen in een uiterst aantrekkelijk boek.

Verdeeld over de vijf bewoonde continenten vernemen we verhalen uit de Griekse mythologie, de verhalenschat van Noord- en Zuid-Amerikaanse natives, de Inuits, de oude Egyptenaren, het Gilgamesj-epos uit Mesopotamië, de Khoisan uit zuidelijk Afrika, de Tonga in Polynesië, de Australische Aboriginals. De vertegenwoordiging van de vijf continenten moet hier echter wat genuanceerd worden. Europa beperkt zich tot de Griekse mythologie en voor Afrika neemt het oude Egypte twee van de drie verhalen in beslag.

Het boek met donkerblauwe stofomslag is zeer verzorgd uitgegeven zoals we dat gewoon zijn van de Rotterdamse uitgever. Het altijd-goed-lemniscaat-logo verwijst hier toepasselijker dan ooit naar de oneindigheid. De overvloedige illustraties waarin veel goud of sterrenstof aanwezig is,  zijn van de hand van Andy Wilx. De negentiende-eeuwse William Morris (arts-and-crafts) is nooit ver weg. Volwassenen vallen zeker voor zo veel visuele pracht. Of elke jonge lezer dit smaakt? Dat zal allicht verschillen van lezer tot lezer(tje).

De zeer aantrekkelijke indruk die het boek meteen geeft en de lage prijs voor deze fraaie uitgave maakt dat mogelijke kanttekeningen pas later komen, als je wat verhalen doorgenomen  hebt. Ganeri is op haar best bij de kortere fabels. Het wat  droge proza  komt de compactheid dan ten goede. Bij een langer heldendicht krijg je echter te vaak de indruk eerder een synopsis  te lezen dan een wervelend verhaal.

Elk  verhaal  is summier ingeleid. Naar ons aanvoelen wordt hier een kans gemist. De inleidingen zijn korte samenvattingen van wat volgen gaat, daar had telkens wat geografische en antropologische informatie aan toegevoegd mogen worden. Ook  een encyclopedisch overzichtje achteraf had het boek kunnen versterken.

Wat ik ook mis, is een inleiding  van de schrijfster waarin ze de jonge lezer uitnodigt  eens vaker bij een heldere vriesnacht de blik naar boven te richten en wat uitleg waarom de sterren vroeger zoveel zichtbaarder  waren en daardoor een voor de hand liggende bron van inspiratie waren. De uitgever vangt dit manco deels op door enige duiding op het achterplat.

Laat deze randbemerkingen u er niet van weerhouden dit bijzonder aangenaam ogende boek ter hand te nemen en de jonge lezer er misschien mee weg te leiden van de flonkerende pixels van het computerscherm. Wie erin wegduikt, is een verhalenschat rijker, houdt er een prachtig kijkboek aan over en gaat vast  het nachtelijke firmament anders beleven.

Dirk Tavernier

 

Nieuw

Thema's

Leeftijd

Auteur