Over lijstjes, pannenkoeken en een geheim plan

Auteur:

Leen van den Berg

Illustrator:

Kaatje Vemeire

Vertaler:
Aantal pagina's: 128
Uitgever: De Eenhoorn
Jaar: 2008

Recensie

Raf en zijn zusje Saar verhuizen van pleeggezin naar pleeggezin. Het liefst wil Raf eigenlijk terug bij zijn mama wonen. Daarom bedenkt hij een groot geheim plan. Als hij maar dwars genoeg is, sturen zijn pleegouders Conny en Ruud hem en zijn zusje wellicht weer weg. Het slechte rapport is een deel van het grote stappenplan ‘Terug naar mama’. Maar het pakt anders uit. Conny stapt met Raf naar de psycholoog, waar hij allerlei testen moet doen waar hij niet zoveel van begrijpt. De bezoekdag met zijn mama wordt ondanks de kermis niet echt leuk. Saar wil naar huis; zij vindt het fijner bij Ruud en Conny.
Vrij onverwacht vertrekt Raf dan voor een weekje met vakantie. Ruud brengt hem buiten de stad, bij twee vreemde dames Bep en Sam. Hun huis staat vol boeken. Niet verwonderlijk want Bep is tekenaar en Sam heeft een boekenwinkel. Bep gelooft dat Raf een goede hand heeft en ze stimuleert hem om te tekenen. Maar als Raf ontdekt dat hij niet zomaar een weekje met vakantie is en dat Bep en Sam zijn nieuwe pleegouders zijn, voelt hij zich helemaal belazerd. Boos loopt hij weg en schuilt in de boomhut. Als hij wakker wordt, ligt Sam naast hem in haar slaapzak. Ze haalt een lekker ontbijt. Raf is in de war en barst in tranen uit. Eindelijk kan hij zijn verhaal kwijt, over het huiselijke geweld, over de angst dat mama en baby Saar iets ergs zou overkomen, over zijn boze papa en de politie. Bep en Sam begrijpen het verlangen van Raf om weer bij zijn mama te zijn en samen stippelen ze nu een plan uit. Mama komt op bezoek, en de volgende week gaan ze langs bij Saar. In een lange brief aan zijn vriendinnetje Nina schrijft Raf dat hij het helemaal niet meer eng vindt om bij die twee gekke, lieve heksen te wonen en hij vraagt of ze gauw komt logeren.

Het verhaal in de ik-vorm toont hoe Raf naar de wereld kijkt. Soms doorziet hij de plannen van de volwassenen die zijn leven willen stroomlijnen. ‘Misschien moet ik op school een keer een spreekbeurt geven over pleegvaders en pleegmoeders. Dan kan ik vertellen wat een hoop last je daarmee hebt. En ik kan het weten, want ik heb er al een heleboel versleten. (...) Trage eters doen ze niet zo gauw weg. Domme en ongehoorzame kinderen wel. Net als een hond. Die neem je ook in huis en die doe je ook weg als het niet lukt. En met mij lukt het nooit. Daar heb ik zo mijn plannetjes voor, want ik ben gek op verhuizen. Onbewust voelt Raf aan dat hijzelf en zijn mama vaak niet ernstig genomen worden, maar dwarsliggen en woede zijn de enige vormen van protest die hij kent. Het verhaal van Raf laat op een pijnlijke wijze zien wat er mis kan gaan in het leven van kinderen die een veilig nest moeten missen. Traumatische gebeurtenissen blijven lang nawerken en verstoren het basisvertrouwen dat rust en harmonie schept.
De sociale problematiek wordt op een open en authentieke manier aangebracht. De jonge lezers kunnen zich inleven in het verhaal van Raf en zijn zusje en leren zo wellicht meer begrip opbrengen voor kinderen die in een tehuis of bij pleegouders wonen.
De auteur brengt ook spontaan God ter sprake. Als Raf boos weggelopen is bij Bep voelt hij zich door iedereen in de steek gelaten, ook door God. ‘Waar bent u nou, grote God?’ riep ik. ‘U bent toch de grote plannetjesbedenker?’ Maar God was niet thuis. Of potdoof, net zoals al die andere keren dat ik hem riep als papa mama weer verrot sloeg. Het is me wat met God. Als je hem nodig hebt, is ie er nooit. Volgens mij is God een even grote lastpak als ik. U BENT EEN LASTPAK, GOD!’ riep ik naar de regen die mijn ogen nat maakte. En toen moest ik plots aan Jezus denken en aan zijn mama. Die hadden ook geen huis. Alleen maar een stal op in te slapen.
Toch is het niet allemaal kommer en kwel. Raf vertelt zijn verhaal met de nodige humor en ook Bep en Sam pakken hun nieuwe opdracht op een originele manier aan.

- Door Rita Ghesquiere -

Leuke weetjes

Meer over de lijstjes, pannenkoeken en geheime plannen van de auteur van dit boek vind je op haar website:
http://users.belgacom.net/leenvandenberg.

Meer leren over dit onderwerp

Meer over adoptie lees je op:

www.adoptievlaanderen.be
www.adoptiekind.be

Doe-opdrachten

Een leugentje om bestwil moet af en toe kunnen.
Zelfs ouders doen het als hun kinderen klein zijn.
Denk maar aan Sinterklaas of de paashaas.
Maar hoe ver kan je gaan? Kan je elk leugentje verantwoorden?
Op de website van Bond zonder Naam kunnen jongeren een eerlijkheidstest doen:
www.bzn.be/NL/Poll-21.php
Door te antwoorden op de stellingen komen ze te weten hoe eerlijk ze zelf zijn.
Als volwassene kun je de test natuurlijk ook doen!
Wel eerlijk antwoorden...